Διαγώνισμα 1

Εκτύπωση PDF

ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΟ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΑΡΧΑΙΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ

Γ΄ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ

ΟΝΟΜΑ : ……………………………………..

ΕΠΩΝΥΜΟ : ………………………………….

§5. Ὅσα δέ ἐξ ἐπιμελείας καί ἀσκήσεως καί διδαχῆς οἴονται γίγνεσθαι ἀγαθὰ ἀνθρώποις, ἐάν τις ταῦτα μή ἔχη, ἀλλά τἀναντία τούτων κακά, ἐπί τούτοις που οἵ τε θυμοί γίγνονται καί αἱ κολάσεις καί αἱ νουθετήσεις. Ὧν ἐστίν ἐν καί ἡ ἀδικία καί ἡ ἀσέβεια καί συλλήβδην πᾶν ­τὸ ἐναντίον τῆς πολιτικής ἀρετῆς.

§6. Ἔνθα δή πᾶς παντί θυμοῦται καί νουθετεί, δῆλον ὅτι ὡς ἐξ ἐπιμελείας καί μαθήσεως κτητῆς οὔσης. Εἰ γάρ ἐθέλεις ἐννοήσαι τό κολάζειν, ὦ Σώκρατες, τούς ἀδικούντας τί ποτέ δύναται, αὐτό σε διδάξει ὅτι οἱ γε ἄνθρωποι ἡγοῦνται παρασκευαστόν εἶναι ἀρετήν. Οὐδείς γάρ κολάζει τούς ἀδικούντας πρός τούτῳ τόν νοῦν ἔχων καί τούτου ἕνεκα, ὅτι ἠδίκησεν, ὅστις μή ὥσπερ θηρίον ἀλογίστως τιμωρεῖται˙  ὁ  δέ μετά λόγου ἐπιχειρών κολάζειν, οὐ τοῦ παρεληλυθότος ἕνεκα ἀδικήματος τιμωρεῖται – οὐ γάρ ἂν τό γε πραχθέν ἀγένητον θείη - ἀλλά τοῦ μέλλοντος χάριν, ἵνα μή αὖθις ἀδικήσῃ μήτε αὐτός οὗτος μήτε ἄλλος ὁ τοῦτον ἰδών κολασθέντα. Καί τοιαύτην διάνοιαν ἔχων διανοεῖται παιδευτήν εἶναι ἀρετήν. Ἀποτροπής γοῦν ἕνεκα κολάζει. Ταύτην οὖν τήν δόξαν πάντες ἔχουσιν ὅσοιπερ τιμωροῦνται καί ἰδία καί δημοσία . Τιμωρούνται δέ καί κολάζονται οἱ τε ἄλλοι ἄνθρωποι οὓς ἂν οἴωνται ἀδικεῖν, καί οὐχ  ἥκιστα Ἀθηναίοι οἱ σοὶ πολῖται, ὥστε κατά τούτον τόν λόγον και Ἄθηναίοι εἰσι τῶν ἡγουμένων παρασκευαστόν εἶναι καί διδακτόν ἀρετήν. Ὡς μέν οὖν εἰκότως ἀποδέχονται οἱ σοί πολῖται καί χαλκέως καί σκυτοτόμου συμβουλεύοντος τά πολιτικά καί ὅτι διδακτόν καί παρασκευαστόν ἡγοῦνται ἀρετήν, ἀποδέδεικταί σοι, ὦ Σώκρατες, ἱκανώς, ὥς γέ μοι φαίνεται.

ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ :

1. Να μεταφράσετε το χωρίο: «Ένθα δή ...κολασθέντα.».

Μονάδες 10

2. Ο άνθρωπος είναι υπεύθυνος για την αδικία. Η ποινή αποσκοπεί στο να διορθωθεί αυτός που αδικεί. Πώς συνδέονται οι δύο παραπάνω θέσεις με το διδακτόν της αρετής;

Μονάδες 10

3. Να καταδείξετε το σκοπό των νόμων και των ποινών σύμφωνα με την άποψη του Πρωταγόρα. Στην απάντηση σας να αξιοποιήσετε και το παρακάτω χωρίο από την έβδομη ενότητα.

«Και όταν πια φύγουν αυτοί [δηλ. οι νέοι άνδρες] από τους δασκάλους, η πόλη, με τη σειρά της, τους αναγκάζει να μάθουν τους νόμους και να ζουν σύμφωνα με αυτούς, ώστε να μην ενεργούν από μόνοι τους και όπως νομίζουν οι ίδιοι [...]. Έτσι και η πόλη, υπογραμμίζοντας τους νόμους, αυτά τα επινοήματα των καλών, παλαιών νομοθετών, αναγκάζει και όσους ασκούν ένα αξίωμα και όσους άρχονται να συμμορφώνονται με αυτούς. Εκείνος δε ο οποίος τους παραβαίνει, υφίσταται κυρώσεις και οι κυρώσεις αυτές ονομάζονται, και σε σας εδώ [δηλ. στην Αθήνα] και σε πολλά άλλα μέρη, ευθύνες, λες και η δικαιοσύνη ξαναβάζει τον παραβάτη στην ευθεία.»

Μονάδες 10

4. Να καταγραφεί το επιχείρημα της 6ης  παραγράφου και να το αξιολογήσετε. 

Μονάδες 10

5. Τι γνωρίζετε για το μύθο ως μέθοδο έκθεσης των απόψεων των σοφιστών;

Μονάδες 10

6. Να βρεθούν από το πρωτότυπο κείμενο τύποι που να είναι ετυμολογικά συγγενείς των παρακάτω λέξεων: χειρολαβή, προσηλυτισμός, δοκησίσοφος, τμήμα, δεξαμενή, προθήκη, σχεδόν, κατάκτηση, ικέτης, δικηγόρος.

Μονάδες 10

ΑΓΝΩΣΤΟ

Τοσαῦτα εἰπών και διαλύσας τόν ξύλλογον ὁ Ἀρχίδαμος ἀποστέλλει Μελήσιππον τον Διακρίτου ἄνδρα Σπαρτιάτην, εἴ τι ἄρα μᾶλλον ἐνδοῖεν οἱ Ἀθηναῖοι ὁρῶντες σφᾶς ἐν ὁδὦ ὄντας. Οἱ  δε οὐ προσεδέξαντο αυτόν ἐς τὴν πόλιν οὐδ' ἐπί τό κοινόν ' ἦν γάρ Περικλέους γνώμη πρότερον νενικηκυῖα κήρυκα και πρεσβείαν μη προσδέχεσθαι Λακεδαιμονίων ἐξεστρατευμένων ' ἀποπέμπουσιν οὖν αὐτόν πρίν ἀκοῦσαι και ἐκέλευον ἐκτος ὅρων εἶναι αὐθημερόν, τό τε λοιπόν ἀναχωρήσαντες ἐπί τά σφέτερα αὐτῶν, ἤν τι βούλωνται, πρεσβεύεσθαι. Ξυμπέμπουσι τε τω Μελησίππω ἀγωγούς, ὅπως μηδενί ξυγγένηται. Ὁ  δ' ἐπειδή ἐπί τοῖς ὁρίοις ἐγένετο καί ἔμελλε διαλύσεσθαι, τοσόνδε εἰπών ἐπορεύετο ὁτι « ἥδε ἡ ἡμερα τοῖς Ἕλλησι μεγάλων κακῶν ἄρξει ».

(Θουκυδίδου Ιστοριών Β, 12)

ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ :

1. Να μεταφραστεί το παραπάνω απόσπασμα.

Μονάδες 20

2. Να γράψετε τους ζητούμενους  γραμματικούς τύπους:

Περικλέους: το ίδιο στην κλητική Ενικού

μεγάλων: το ίδιο στον συγκριτικό βαθμό

Εἰπών: β' ενικό πρόσωπο Προστακτικής Αορ. β'

βούλωνται: το ίδιο στον Αόριστο

ἐνδοῖεν: το β' ενικό προστακτικής ενεργ. Αορίστου

ὁρῶντες: το ίδιο στο Μέλλοντα και στον Αόριστο

ἀποστέλλει: το γ' ενικό και γ' πληθυντ.  στο Μέλλοντα

Μονάδες 7

3. ὄντας, ἄνδρα, τό λοιπόν, τῳ Μελησίππῳ, ἥδε, τοῖς Ἕλλησι: Να αναγνωριστούν συντακτικά οι παραπάνω λέξεις.

Μονάδες 6

4. ὅπως μηδενί ξυγγένηται: Να αναγνωριστεί η πρόταση και να δικαιολογηθεί ο τρόπος εκφοράς της.

Μονάδες 6

σσ